�
Tân Giáo Hoàng Biển Đức XVI:
Một Đại Thần Học Gia Âu Châu
Một con người khổ hạnh mà vui tính
|
T |
rong bài viết được tờ nhật tŕnh Corriere della Sera phổ biến hôm Thứ Tư 20/4/2005, kư giả Ư Vittorio Messori, người là đồng tác giả tác phẩm “Ratzinger Report” xuất bản năm 1984, đă nói rằng h́nh ảnh “Panzer-Kardinal” về ngài là sai. Trái lại, ngài là một con người “khiêm tốn”, “thân ái” và “thông cảm”. Vị kư giả này cho biết tại sao ông đă viết bài báo này là v́ ông nhận thấy rằng ông “là đồng tác giả về một cuốn sách với Đức cố Giáo Hoàng và một cuốn sách khác với vị vừa được tuyển bầu”.
Thật vậy, vào năm 1994, kư giả này đă cộng tác vào việc xuất bản cuốn “Vượt Qua Ngưỡng Cửa Hy Vọng” của Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II. Vị kư giả này cũng gặp ĐHY Ratzinger để thực hiện một loạt phỏng vấn vào mùa hè năm 1984 ở Tyrolean Alps.
Vị hồng y người Bavarian, vị mới nhận vai tṛ làm tổng trưởng Thánh Bộ Tín Lư Đức Tin chưa đầy ba năm trước, đă sống mấy ngày nghỉ ngơi ở một chủng viện thuộc một tỉnh nhở vùng Bressanone. Ngài đă trả lời thẳng thắn nhiều câu hỏi của vị kư giả này.
“Cái huyền thoại, và, đáng buồn nữa là, cái hận thù về ư hệ của nhiều người, ở giới giáo sĩ chẳng hạn, đă cho rằng ngài là một Panzer-Kardinal, một con người chính thống cuồng tín phi nhân, một hậu duệ thực sự của những vị đại Thẩm Phán thuộc pháp đ́nh xử những vụ lạc đạo. Ratzinger thực sự, chứ không phải là một thứ hoang đường, là một trong những con người có một tấm ḷng nhân từ, thông cảm, thân t́nh, thậm chí e dè tôi chưa từng thấy”.
Vị kư giả này c̣n cho biết thêm về đời tư của vị tân giáo hoàng như thế này. Ngài là một “con người khổ hạnh”. Vào “buổi chiều, các nữ tu ở chủng viện Bressanone mang một khay đựng nào là sôcôla và trà nóng cùng với các thứ bánh mặn và bánh ngọt do các nữ tu làm. Tôi, và chỉ có một ḿnh tôi, ăn mà thôi. C̣n Ngài Hồng Y th́ chỉ có một ly nước lạnh nhấp từ từ mà thôi”.
Thế nhưng, vị kư giả này c̣n nói thêm là vấn đề Đức Hồng Y này sống “một thứ khổ hạnh (ngược lại với thứ khổ hạnh của rất nhiều người cuồng tín về luân lư) ngài chỉ áp dụng cho ngài mà không đ̣i kẻ khác phải làm theo”.
Ngài c̣n là một “con người, trong số những điều khác, có máu khéo khôi hài, dễ mỉm cười. Tôi nhớ có một buổi chiều khi chúng tôi đang ngồi ở bàn với nhau, sau khi ngài đă nhận được một phần thưởng, ngài muốn tôi nói cho ngài nghe một chuyện diễu nào đó được đồn đại về ngài ở các giáo xứ. Tôi đă nói với ngài một số truyện như thế và tôi thấy rằng ngài thực sự là vui tính”.
Một con người yêu thích thiên nhiên và thể thao
ĐTGM đă từng làm việc với ĐHY Joseph Ratzinger nhiều năm trong Thánh Bộ Tín Lư
Đức Tin là Tarcisio Bertone, nay làm hồng y TGM Genoa, đă cho biết ĐHY Tổng
Trưởng của ngài bấy giờ là “một con người dừng lại trên đường đi để lắng nghe và
trả lời dân chúng. Những thứ kiểu người được vẽ vời bởi một số truyền thông hoàn
toàn sai lầm”.
Trong một cuộc phỏng vấn trên chương tŕnh “One-O-Five Live” của Đài Phát Thanh
Vatican, vị giáo chủ Genoa này đă chia sẻ cảm nghiệm sống của ḿnh với đức tân
Giáo Hoàng người Đức ấy, như được
Zenit phổ biến
ngày 25/4/2005.
“Ngài là một người nhậy cảm với nhạc và nhậy cảm với thiên nhiên, một con người
trong cuộc đi bộ đến Borgo Pio và Khu Vườn Vatican thậm chí nói chuyện cả với
những con mèo. Tôi đă cố gắng để hiểu được ngôn từ ngài nói với các con mèo
thường vui thú khi gặp ngài.
“Vị Giáo Hoàng này thích đồi núi, thích cảnh thiên nhiên um tùm cây cỏ. Ngài đă
sống những ngày nghỉ của ḿnh ở đồi núi Bavaria và ở Ư gần Bressanone. Ngài hằng
ngày đi bộ đến Borgo Pio và Khu Vườn Vatican vào khoảng độ 3 giờ 30 chiều.
“Thế nhưng vị Giáo Hoàng này cũng là một con người yêu thích thể thao nữa. Chúng ta đừng quên rằng ngài là người ham mộ cầu thủ Bayern của đội tuyển Monaco, khi huấn luyện viên của Bayern vào cuối thập niên 1990 là Giovanni Trapattoni, một huấn luyện viên Juventus nổi tiếng. Tôi thường nói chuyện với ngài về thể thao, tôi là một tay mê túc cầu, và vị Giáo Hoàng này đă viết những cuốn sách bằng tiếng Đức về Trapottoni.
“Trapattoni đọc các cuốn sách của ĐHY Ratzinger bằng Đức ngữ. Đó là một liên hệ
tốt đẹp, với một đại huấn luyện viên đích thân ngài biết đến và nói chuyện với.
Đức Biển Đức XVI cảm phục Giovanni Trapattoni và ngài có một liên hệ tốt đẹp với
thể thao.
“Ngài là một con người biết nói những lời dí dỏm, người biết cách làm bạn và vun
trồng những mối thân t́nh bền bỉ. Ngài là một con người của thiết nghĩa.
“Chúng tôi biết rằng ngài luôn có một liên hệ tốt đẹp với các phong trào (mới
trong giáo hội). Ngài cảm nhận những phong trào ấy, nh́n nhận nơi những phong
trào này tặng ân của Thần Linh trong mùa xuân sau Công Đồng Chung Vaticanô II.
“Thách đố trước hết của Đức Biển Đức XVI đó là việc loan báo Phúc Âm, là việc
Tân Truyền Bá Phúc Âm Hóa. Đức Giáo Hoàng đă xin hồng y chúng tôi đặc biệt giúp
ngài trong công việc lớn lao này, trong việc cho con người của thời đại chúng ta
biết lư do chúng ta tin tưởng. ĐHY Ratzinger đă làm cho chúng ta làm quen với,
dạy cho chúng ta biết cống hiến những lư do chúng ta tin tưởng; một căn tính
Kitô giáo rơ ràng để đối thoại với hết mọi người. Cần bắt đầu từ kiến thức và
chứng từ căn tính đức tin riêng củaḿnh, tỏ ra tôn trọng tất cả mọi người, bằng
việc tŕnh bày chứ không áp đặt, như ngài đă luôn làm trong việc ngài đối thoại
với thành phần bất đồng.
“Cái thách đố thứ hai đó là áp dụng Công Đồng Chung Vaticanô II, tiếp tục trung
thành với truyền thống 2000 năm của Giáo Hội.
Được hỏi có tái diễn việc tranh luận về những căn gốc DoThái và Kitô Giáo của Âu
Châu hay chăng, vị hồng y này trả lời rằng:
“Tôi tin rằng chúng ta không được bỏ cuộc và Đức Biển Đức XVI sẽ dẫn chúng ta
trong công cuộc tái thiết lịch sử của chúng ta, đời sống xă hội của chúng ta,
của các quốc gia chúng ta, về những căn gốc Do Thái và Kitô Giáo, và bởi thế,
chúng ta cũng sẽ có thể thấy được một mùa hoa chứng từ, tức là một mùa phát
triển những ai cho thấy sống theo căn gốc Kitô là điều khả dĩ. Có nhiều người
muốn điều này. Rất nhiều người theo Đức Giáo Hoàng”.
Một con người rất giản dị, thân t́nh...
Đức Hồng Y Joseph Ratzinger đă chọn danh hiệu giáo hoàng của ḿnh là Biển Đức. Trong bài giảng của ḿnh tại Đền Thờ Thánh Phaolô Ngoại Thành hôm Thứ Hai 25/4/2005, ngài cũng đề cập tới câu tâm niệm được Thánh Biển Đức Tổ Phụ Đan Viện Tây Phương viết trong luật ḍng cho những ai làm môn đệ của thánh nhân là “đừng coi ǵ hơn t́nh yêu Chúa Kitô”. Hôm Lễ Đăng Quang của ḿnh hôm Chúa Nhật 24/4, ngài đă mặc áo lễ do các đan nữ Biển Đức ở Rosano làm cho Đức cố Giáo Hoàng Gioan Phaolô II.
Hiện nay các nữ đan tu Biển Đức này đang tới phiên ngũ niên, từ Tháng 10/2004, đến ở tại nữ tu viện Mẹ Thiên Chúa Mater Ecclesiae trong thành Vatican, như Đức Thánh Cha Gioan Phaolô đă thiết lập lệ này cho các ḍng nữ tu kín, đầu tiên là ḍng Carmêlô, v́ sự hiện diện của các chị ḍng kín tu này là tiêu biểu cho đời sống nội tâm của Giáo Hội, như Nữ Tiến Sĩ Thiên Sa Hài Đồng Giêsu đă tự nhận ơn gọi của chị là yêu mến, là con tim của Giáo Hội vậy.
Các nữ tu kín ḍng Biển Đức này, qua một bản văn, được Zenit phổ biến ngày 26/4/2005, cho biết về vị tân giáo hoàng ngày xưa c̣n là hồng y Ratzinger “đă thường đến đan viện của chúng tôi”, một đan viện ở Tuscany miền trung Ư quốc, như sau:
“Lần đầu tiên vào năm 1985, dịp các chị em tập sinh tuyên khấn lần đầu. Trước khi rời đan viện, khi nói với mẹ giám tập rằng hăy vui mừng v́ con cái của mẹ đă được ở một nơi an toàn, một nơi sống theo Luật Thánh Biển Đức một cách đặc biệt b́nh thản, vững vàng và hân hoan.
“Từ đó, ngài c̣n trở lại một số lần nữa, nhất là vào dịp Lễ Ḿnh Máu Thánh Chúa Kitô. Vào ngày hôm ấy, nhà thờ của chúng tôi đầy chật người tham dự và ngài đă thu hút mọi người bằng bài giảng rất sâu xa của ngài cũng như bằng tính cách giản dị thân t́nh bỏ giờ ra với từng người ở ngoài vườn sau Thánh Lễ. Ngài thường thích Kiệu Ḿnh Thánh đi trong đan viện và ra cả ngoài vườn.
“Ngài đă đến Rosano vào Tháng 6/2001 với người anh linh mục của ngài để cử hành kim khánh 50 năm linh mục của ngài.
“Ngài thường đến với vị thư kư của ngài, giờ đây đă làm giám mục và là thư kư của Hội Đồng Giáo Hoàng Đặc Trách Giáo Dân, đó là Đức Ông Josef Clemens, cũng như với người tài xế tín cẩn của ngài là Alfredo. Ngài đến vào chiều Thứ Bảy và rời vào chiều Chúa Nhật. Ngài thích đi bách bộ lâu giờ vào buổi chiều ở trên đồi hay ngoài đồng.
“Trong cuộc viếng thăm của ḿnh, ngài hầu như bao giờ cũng gặp tất cả cộng đồng chúng tôi, làm ai cũng cảm thấy dễ giao tiếp với ngài ngay, v́ ngài là một con người rất giản dị, thân t́nh, trầm tĩnh, khiêm tốn, có khả năng khéo trêu chọc và thật sự là khôi hài.
“Khi chúng tôi xin ngài nói với chúng tôi về những vấn đề trực trặc đặc biệt liên quan tới Thánh Bộ Tín Lư Đức Tin, đến Đức Thánh Cha và Giáo Hội, ngài bao giờ cũng nói hết sức rơ ràng, nhất là có một khả năng hiểu được yếu tính của mỗi vấn đề và tŕnh bày vấn đề một cách giản dị, chính xác đồng thời cũng tường tận, bằng việc cắt nghĩa nhanh chóng và trôi chảy.
“Trước hết, ngài không bao giờ tỏ ra thái độ thảm thiết, trái lại, ngài có thể giải quyết tất cả mọi khó khăn một cách mạnh mẽ, kiên tŕ, tin tưởng và hy vọng theo đức tin và lời cầu nguyện.
“Đó là lư do chúng ta tạ ơn Chúa về tặng ân ban cho chúng ta vị tân giáo hoàng này, vị giáo hoàng mang danh hiệu và thực sự là Biển Đức (một danh hiệu có nghĩa là được chúc phúc)”.
Một con người thánh thiện và khiêm nhượng
Tháng 6/2004, Marta và Anthony Valle được Đức Hồng Y Joseph Ratzinger làm phép hôn hối cho tại Đền Thờ Thánh Phêrô. Lúc bấy giờ họ đă cảm thấy hân hạnh lắm rồi, v́ vị chủ tế Thánh Lễ Hôn Phối của họ là vị hồng y Tổng Trưởng Thánh Bộ Tín Lư Đức Tin, một nhân vật quan trọng bậc nhất về giáo huấn của Giáo Hội sau ĐTC. Thế nhưng, giờ đây, họ lại càng cảm thấy hănh diện hơn nữa, v́ vị chủ tế lễ hôn phối của họ ấy giờ đây đă là Giáo Hoàng Biển Đức XVI.
Cả hai anh chị vợ chồng mới này đều là sinh viên của Regina Apostolorum Pontifical University, Marta là người Đức theo học ngành đạo lư sinh học, c̣n Anthony là người Mỹ ở Nữu Ước theo khoa thần học. Trong cuộc phỏng vấn với mạng điện toán toàn cầu Zenit và được Zenit phổ biến ngày 25/4/2005, cả hai anh chị này đă cho biết cảm nhận của ḿnh về con người của hồng y Ratzinger đă được Thiên Chúa chọn làm vị giáo hoàng thứ 265 của Giáo Hội như sau.
Vấn: Làm sao hai anh chị lại được ĐHY Ratzinger làm phép hôn phối cho vậy?
Đáp: (Anthony:) Chúng tôi thật là may mắn, đúng hơn, may mắn một cách thiên định. Chúng tôi đă xin ngài sau một trong những Thánh Lễ chung của ngài và được ngài cho biết ‘Được, để xem đă. Hăy viết ra cho tôi biết một ít ngày và giờ đi’.
Là những sinh viên tốt, chúng tôi đă làm bài của ḿnh và nộp cho đức hồng y một lá thư được chúng tôi soạn đêm hôm trước với tất cả những chi tiết cần thiết. Trong ṿng một tuần lễ, Marta đă nhận được hồi âm là được!
Chúng tôi đă được ngài làm phép cưới cho ở Đền Thờ Thánh Phêrô ngày 24/6/2004. Ngài thực sự là một con người của dân chúng. Mặc dù ngài là con người quan trọng thứ hai trong Giáo Hội, ngài cũng bỏ giờ ra cho chúng tôi váo buổi sáng Thứ Năm ấy một tiếng rưỡi đồng hồ để chúng tôi có thể lănh nhận bí tích hôn phối. Đó là những ǵ chính yếu nơi đặc sủng của vị linh mục, đó là ban các phép bí tích cho dân chúng, v́ các phép bí tích là phương tiện cứu độ Chúa Kitô ban cho chúng ta.
Vấn: Anh chị đă cảm thấy ǵ khi tên của ngài được loan báo là vị tân Giáo Hoàng?
Đáp: (Anthony:) Chúng tôi rung động và mừng đến nỗi chảy cả nước mắt ra.
(Marta:) Chúng tôi đă la lên thật là to!
(Anthony:) Thật là lạ lùng ngài đă được tuyển bầu chỉ trong ṿng bốn lần bỏ phiếu và chưa đầy 24 tiếng đồng hồ. Như thế chứng tỏ là đă có một mối hiệp nhất hết sức nơi các vị hồng y. Các vị biết rằng ngài là một con người đáng chọn. Chúng ta thật là hạnh phúc v́ chúng ta có một con người thánh thiện và khiêm nhượng như vị tân Giáo Hoàng của chúng ta đây.
Như Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II đă làm rất hay, vị Giáo Hoàng Biển Đức XVI cũng sẽ tiếp tục dẫn dắt Giáo Hội, bảo tŕ truyền thống của Giáo Hội và mang Giáo Hội tiến vào ngàn năm thứ ba bằng một cuộc Tân Truyền Bá Phúc Âm Hóa, Phải, ngài già đời, nhưng Thiên Chúa ban cho ngài những ơn cần thiết. Chắc quí vị c̣n nhớ, điều đầu tiên khi xuất hiện ở lan can là ‘Chúa biết cách hoạt động và tác hành thậm chí với cả những dụng cụ thiếu thốn, và tôi đặc biết trao phó bản thân ḿnh cho lời cầu nguyện của anh chị em”. Ngài rất khiêm nhượng. Tôi không thể nhấn mạnh điều này cho đủ được.
Tuy nhiên, ngài thường bị yên trí một cách bất công là rất nghiệm ngặt và là người áp buộc khắc nghiệt. Thật là sai hẳn sự thật. Những thứ yên trí đó là những ǵ lố bịch và buồn cười. Ngài là một con người dịu dàng và khiêm tốn, thậm chí có lẽ c̣n hơi e thẹn nữa là đằng khác.
Như chúng ta đều biết, việc làm trước kia của ngài với tư cách là tổng trưởng Thánh Bộ Tín Lư Đức Tin là việc đ̣i ngài phải bảo tŕ các giáo huấn hai ngàn năm của Giáo Hội Công Giáo. Bởi thế, ai đă hay đang thi hành nhiệm vụ này đều mang một h́nh ảnh tiêu cực chính v́ rất nhiều giáo huấn của Giáo Hội Công Giáo không thể ḥa hợp với chiều hướng ư hệ của thứ nhân bản tân tiến trần tục cũng như với rất nhiều cái “chủ nghĩa” thời trang và sai lầm khác của thời đại lịch sử chúng ta đây.
Vấn:
Một số người nói rằng ngài có một bộ mặt rất nghiêm nghị.
Đáp: (Anthony:) Nếu quí vị có cơ hội gặp ngài, như chúng tôi đă có được một số lần, quí vị liền thấy rằng ngài dịu dàng, nhân ái và quan tâm mục vụ ra sao. Thật vậy, ngài đă từng là vị hồng y dễ giao tiếp nhất trong Giáo Hội. Chẳng hạn, ngài đă cử hành Lễ ở một nhà nguyện nhỏ công cộng mỗi Thứ Năm hằng tuần trong khoảng thời gian 20 năm qua.
Ngoài ra, ngài cử hành Thánh Lễ một cách rất ư là sốt sắng và cung kính, thực sự là đi vào mầu nhiệm cứu độ của việc cử hành này. Chưa hết, sau Lễ, ngài cởi áo lễ ra một cách rất trầm tưởng trong buồng áo, như thể vẫn c̣n chiêm ngắm mầu nhiệm siêu việt vừa diễn ra.
Đoạn ngài ra khỏi pḥng áo để chào hỏi dân chúng đến gặp ngài. Đó là lúc quí vị thấy được con người thực sự của ngài, ngài thực sự là người như thế nào. Ngài bỏ giờ ra để chào hỏi từng người, nh́n vào mắt họ, bắt tay họ, hỏi tên tuổi của họ, làm sao họ lại đến đấy, họ thuộc về giáo phận nào, ngài kư tên của ngài, chụp h́nh với họ, v.v. Ngài thực sự lưu ư đến tất cả quí vị và nói với quí vị từng người một. Đây là những ǵ vị linh mục cần phải là, đây là những ǵ vị Giáo Hoàng phải là, đó là trở thành một vị chủ chăn, một mục tử của dân chúng, và đó chính là những ǵ Giáo Hoàng Biển Đức là, và đó là những ǵ thế giới cần biết và sẽ biết.
Vấn:
Ngài đă khuyên anh chị những ǵ trong Lễ cưới của anh chị?
Đáp: (Anthony:) Marta biết rơ hơn v́ bài giảng hầu hết bằng Đức ngữ.
(Marta:) Chúng tôi lập gia đ́nh vào ngày lễ Thánh Gioan Tẩy Giả, bởi thế chỉ có bài đọc thứ hai là đặc biệt đối với lễ cưới của chúng tôi mà thôi. Chúng tôi đă chọn chương thứ 5 Thư Thánh Phaolô gửi tín hữu Êphêsô, là đoạn nói về cách thức vợ chồng phải sống với nhau. ĐHY Ratzinger nói rằng chúng tôi cần soi gương bắt chước ḷng yêu thương của Chúa Kitô, đó là một t́nh yêu được thể hiện một cách rất cụ thể nơi những tác động phục vụ và hy sinh.
(Anthony:) Vị hồng y này bấy giờ đă nhấn mạnh đến cách thức làm sao để vợ chồng hỗ trợ lẫn nhau. Tuy nhiên, ngày nay, mọi người quá chú ư tới một câu nói về cách thức người vợ phải phục tùng chồng. Thế nhưng, đừng quên rằng sau đó Thánh Phaolô nhấn mạnh – và đây là một trong những điểm chính của đức hồng y – là người chồng phải yêu thương vợ ḿnh như Chúa Kitô yêu thương Giáo Hội, cho đến độ hiến mạng sống ḿnh cho Giáo Hội. Đó là những ǵ nói về người chồng cần phải làm đầu trong gia đ́nh: ở chỗ bắt chước Chúa Giêsu Kitô làm đầu Giáo Hội.
Mặc dù là Chúa, là đấng tiên khởi, ngài đă tỏ vai tṛ làm chúa của ḿnh bằng việc trở nên cuối rốt, bằng việc đặt ḿnh ở vào chỗ cuối bét, bằng việc trở nên tôi tớ của tất cả mọi người, bằng việc rửa chân cho các môn đệ của Người.
Một Đại Thần Học Gia Thời Hiện Đại
Ông Brumley, vị giám đốc nhà xuất bản Ignatius Press, một nhà xuấn bản chính của thế giới Anh ngữ về các tác phẩm của ĐHY Joseph Ratzinger, trong một cuộc phỏng vấn với mạng điện toán toàn cầu Zenit, và được Zenit phổ biến ngày 26/4/2005, đă cho biết nhận định hân hoan của ḿnh về tặng ân tân Giáo Hoàng là một đại thần học gia đệ nhất thời hiện đại như sau:
Vấn: Đâu là một số những đóng góp quan trọng nhất được ĐHY Ratzinger vào khoa thần học trong giai đoạn 20 năm làm tổng trưởng Thánh Bộ Tín Lư Đức Tin?
Đáp: Cần phải phân biệt giữa công việc của Hồng Y Ratzinger với tư cách là tổng trưởng Thánh Bộ Tín Lư Đức Tin CDF (Congregation for the Doctrine of Faith) với công việc làm với tư cách là một thần học gia.
Những đóng góp của ngài với tư cách là tổng trưởng CDF th́ khác nhau theo thứ loại được ngài đóng góp với tư cách là một thần học gia, cho dù chúng hiển nhiên đều qui về giáo huấn Công Giáo.
Với tư cách là tổng trưởng CDF, ngài đă ban hành các văn kiện thuộc về loại giáo huấn được Thần Linh soi dẫn của Giáo Hội. Những người Công giáo cần phải đón nhận và chấp nhận giáo huấn này như là giáo huấn Công Giáo chuyên chính. Những văn kiện này c̣n quan trọng hơn là việc đóng góp của một thần học gia thuần túy cho khoa thần học.
V́ các thần học gia đồng thời cũng không đến được với Mạc Khải thần linh qua những ǵ mạc khải này được thể hiện nơi Thánh Kinh được linh ứng cũng như nơi Thánh Truyền được Thần Linh tác động như được huấn quyền dẫn giải, mà văn kiện liên tục của huấn quyền tự bản chất là những ǵ “góp phần vào khoa thần học”.
Các thần học gia hữu trách đều sử dụng giáo huấn của giáo hội để luận suy một cách hợp lư và theo hệ thống về những ǵ được Thiên Chúa mạc khải. Bởi thế văn kiện của vị tổng trưởng CDF thực sự là những ǵ “đóng góp cho khoa thần học”.
ĐHY Ratzinger đă tiếp tục phát hành các tác phẩm thần học ngoài việc ngài thi hành thẩm quyền thuộc vai tṛ CDF của ḿnh. Một số tác phẩm có liên hệ chặt chẽ với một vài văn kiện và liên quan tới CDF.
Chẳng hạn, trong số các tác phẩm khác có tác phẩm ngài viết về “Bản Chất và Sứ Vụ của Khoa Thần Học” là tác phẩm liên quan tới văn kiện CDF “Ơn Gọi Giáo Hội của Thần Học Gia”. Tác phẩm “Được Kêu Gọi Hiệp Thông” chất chứa những cuộc bàn luận thần học về bản chất của Giáo Hội, về vai tṛ giáo hoàng cũng như về vấn đề thần học đang được tranh căi sôi nổi nơi vấn đề liên hệ giữa Giáo Hội địa phương và Giáo Hội hoàn vũ.
Cũng thế, cuốn “Chân Lư và Dung Nhượng”, một tác phẩm bàn đến Kitô giáo và các tôn giáo không phải Kitô giáo, đă cho thấy những ư nghĩ của thần học gia Ratzinger về giáo huấn của Giáo Hội trong văn kiện “Chúa Giêsu” được tổng trưởng CDF Ratzinger ban hành.
Về tính cách xứng
hợp đối với tác phẩm của một thần học gia th́ cuốn “Chân Lư và Dung Nhượng” là
tác phẩm làm khuyếch đại và đào sâu hơn những ǵ được chứa đựng nơi văn kiện
“Chúa Giêsu”, một văn kiện chỉ lập lại giáo huấn của Giáo Hội buộc những người
Công giáo phải tuân tín.
Vấn:
Đức Giáo Hoàng Biển Đức XVI sẽ mang lại cho giáo triều của ngài những ǵ từ
chính bản thân ngài cùng với các thứ hay ho về thần học của ngài?
Đáp: Mặc dù vị tổng trưởng Ratzinger nổi bật hơn thần học gia Ratzinger, chúng ta đều có phúc có được, nơi Giáo Hoàng Biển Đức XVI, một thần học gia và là một vị mục tử đă từng suy tư và nguyện cầu lâu dài tha thiết về Chúa Giêsu Kitô, về Giáo Hội cũng như về sứ vụ của Giáo Hội đối với thế giới.
Tôi tin rằng ngài sẽ tiếp tục công việc lưỡng diện của Công Đồng Chung Vaticanô II, đó là việc canh tân đời sống nội tâm của Giáo Hội và việc đẩy mạnh sứ vụ truyền giáo của Giáo Hội trên thế giới này. Ngài đang quyết tâm cải tiến những nghiên cứu về thánh kinh cũng như canh cải việc người Công giáo cảm nhận sâu xa cùng tham dự vào phụng vụ thánh.
Ngài đang mạnh mẽ công bố về ơn gọi phổ quát nên thánh của Công Đồng Chung Vaticanô II. Ngài hiểu được tầm quan trọng của vấn đề đối thoại nơi Kitô hữu cũng như của việc đối thoại với các tôn giáo cùng các người t́m kiếm chân lư trên thế giới, trong khi đó ngài vẫn chủ trương tính cách thuần khiết của đức tin Công giáo và nhấn mạnh đến động lực tái truyền giáo để lan truyền phúc âm Chúa Giêsu Kitô cho thế giới.
Và ngài biết rằng nơi những lănh vực về luân lư cũng như về vấn đề công bằng xă hội, sứ điệp Kitô giáo vẫn chưa được thử nghiệm và chưa thấy cần thiết, như G.K. Chesterton ghi nhận, nhưng đă từng gặp phải khó khăn mà vẫn chưa được thử nghiệm. Ngoài ra, ngài c̣n thấy cả mối đe dọa của tương đối thuyết cực đoan và nhiều thứ “chủ nghĩa” khác nữa.
Vấn:
Ông nghĩ ǵ về những văn phẩm của Hồng Y Ratzinger trong những năm qua?
Đáp: Việc tôi đọc những tác phẩm của ngài khiến tôi nghĩ rằng ngài là một trong những đại thần học gia đệ nhất của thời đại chúng ta đây. Những tác phẩm của ngài cho thấy việc ngài trung thành với truyền thống Công giáo, một kiến thức về đức tin không già mà luôn mới.
Thật là tuyệt vời khi chúng ta có một vị Giáo Hoàng đă từng viết rất nhiều trước khi trở thành Giáo Hoàng. Cũng tuyệt vời nữa ở sự kiện là trong khi ngài giữ một vai tṛ cao cấp trong giáo hội th́ đồng thời ngài lại dấn thân vào hoạt động trí thức khôn ngoan của một thần học gia.
Những tác phẩm của ngài bao gồm một lănh vực rộng lớn, về thần học có những cuốn như “Những Nguyên Tắc Thần Học Công Giáo” và “Chân Lư và Dung Nhượng”, về những suy tư mục vụ ở cuốn “Đồng Cán Sự Viên Chân Lư”, và về những phân tách sâu xa liên quan đến các thứ ư hệ tân tiến khác nhau và cuộc nói chuyện thẳng với các kư giả về đời sống lẫn đức tin của ḿnh và t́nh trạng Giáo Hội trong cuốn “Muối Đất”, “Thiên Chúa và Thế Giới” và “Tường Tŕnh Ratzinger”.
Những ai yên trí ngài là một tư tưởng gia cứng cỏi thụt lùi là thành phần không hề đọc những ǵ ngài viết hay đọc vừa phải thôi. Cuốn mới đây của ngài về Thánh Thể là cuốn “Thiên Chúa Gần Gũi Chúng Ta” là một đóng góp tuyệt vời cho Năm Thánh Thể của Đức Gioan Phaolô II, và cuốn “Nhập Môn Kitô Giáo” là một tác phẩm thuộc loại kinh điển. Bộ hồi niệm đầu tiên của ngài, được biết đến như là “Những Đoạn Đường Đời”, đă cho thấy đức tin sâu xa và kiến thức của con người cao cả này.
Vấn:
Ông nghĩ thế nào về di sản về thần học của Giáo Hoàng Gioan Phaolô II?
Đáp: Thật là khó ḷng mà tóm tắt di sản về thần học của ngài một cách ngắn gọn. Việc áp dụng mục vụ liên tục của Công Đồng Chung Vaticanô II đối với những vấn đề thách đố Giáo Hội và thế giới có lẽ là di sản chính yếu của ngài. Vấn đề thăng tiến đức tin cá nhân và ơn gọi nên thánh phổ quát là hai đề tài quan trọng về khía cạnh này.
Việc Đức Gioan Phaolô II nhấn mạnh đến khoa giáo hội học hiệp thông của Công Đồng Chung Vaticanô II cũng là những ǵ quan trọng nữa. Ngài đă thấy mối hiệp thông này như là một dự phần trần thế vào mối hiệp thông thần linh của Chúa Ba Ngôi được Chúa Kitô hiện thực và được Giáo Hội phổ biến trên thế giới. Biểu hiện trực tiếp của sứ vụ này đó là việc kêu gọi thực hiện một cuộc tân truyền bá phúc âm hóa.
Về khía cạnh luân lư thần học của ngài th́ chính yếu là khoa nhân bản Kitô giáo của ngài và “thần học về thân thể” của ngài. T́nh đoàn kết và sự hỗ trợ là những ǵ được nhấn mạnh đến trong giáo huấn về xă hội của ngài, một giáo huấn bắt nguồn từ việc nhấn mạnh đến phẩm vị của con người và những trách nhiệm hỗ tương loài người phải có đối với nhau bởi họ được dựng nên theo h́nh ảnh Thiên Chúa và được kêu gọi sống cùng một định mệnh trong Chúa Giêsu Kitô.
Sau hết, giáo huấn về Thánh Mẫu của ngài đề cao vai tṛ chính yếu của Chúa Giêsu Kitô – chúng ta nói rằng tất cả những ǵ chúng ta làm liên quan đến Đức Trinh Nữ đều bởi v́ Mẹ có liên hệ với Chúa Kitô và với Giáo Hội của Người. Mẹ Maria là mô phạm sống đức tin, một đức tin nhờ ơn Chúa ‘xin vâng’ phó ḿnh cho Thiên Chúa nhờ đó đạt được ơn hiệp thông thần linh.
Vấn:
Ông nghĩ Giáo Hoàng Biển Đức XVI sẽ xâu đắp cho di sản của Đức Gioan Phaolô ra
sao?
Đáp: Là cánh tay phải của Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, nói theo thần học, ngài đă đóng góp cho việc phát triển cái di sản ấy từ đầu. Vả lại, cả Đức Gioan Phaolô II lẫn Biển Đức XVI đều chịu ảnh hưởng của Công Đồng Chung Vaticanô II và có những quan điểm về sứ vụ của Giáo Hội ngày nay được khuôn đúc bởi công đồng này.
Tôi nghĩ rằng Đức Biển Đức XVI sẽ tiếp tục ư hướng của Đức Gioan Phaolô kêu gọi thực hiện một cuộc tân truyền bá phúc âm hóa – việc chọn danh hiệu Biển Đức của Hồng Y Ratzinger cho thấy điều này rất rơ.
Tôi cho rằng Đức Gioan Phaolô II đă bắt đầu chuyển cầu cho vị kế vị của ḿnh rồi đó vậy.